Op een gegeven moment komt er een dag dat je als ondernemer jouw bedrijf wilt overdragen. Veel ondernemers zien graag dat hun bedrijf wordt voortgezet door de kinderen. Ook onze wetgever ziet van oudsher graag dat familiebedrijven worden voortgezet naar de volgende generatie.

Hierdoor zijn voor deze vorm van bedrijfsoverdracht vooralsnog gunstige regelingen van kracht in de vorm van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). Deze zorgt voor een gehele of gedeeltelijke belastingvrijstelling bij de vererving of schenking van ondernemingsvermogen. Dit betekent dat er over de waarde van een onderneming minder of zelfs geen belasting wordt geheven.

Fiscale voordelen

De BOR biedt zowel de overdragers van de onderneming als de opvolgers zeer aantrekkelijke fiscale voordelen. De BOR is te gebruiken bij een eenmanszaak en bij een vof, cv of maatschap. Maar ook op aandelen in een bv of nv. Bij een bv moet de schenking/erfenis gaan over minimaal 5% van de aandelen (er is dan sprake van een aanmerkelijk belang).
Om gebruik te kunnen maken van de fiscale voordelen moet worden voldaan aan een aantal voorwaarden. De voordelen en voorwaarden gelden zowel als de onderneming bij in leven zijn van de overdrager wordt overgedragen als wanneer dit plaatsvindt nadat de huidige ondernemer is overleden. In de eerste situatie is sprake van schenking en eventuele schenkbelasting en in het tweede geval is sprake van vererving en eventuele erfbelasting.

De BOR regelt een zeer ruimhartige vrijstelling bij verkrijging van ondernemingsvermogen door schenking of vererving. Zo geldt er een 100% (voorwaardelijke) vrijstelling tot een ondernemingswaarde van € 1.134.403 (in 2022). De vrijstelling wordt toegepast per onderneming en niet per verkrijger. Dit betekent dat wanneer de onderneming overgaat op meerdere kinderen, de vrijstelling naar evenredigheid wordt verdeeld.
Mocht de waarde van de onderneming hoger zijn dan het hiervoor genoemde bedrag, dan zal over (slechts) 17% van de waarde van de onderneming boven het van belasting vrijgestelde bedrag van € 1.134.403 wel erfbelasting of schenkbelasting verschuldigd zijn. Mocht belasting verschuldigd zijn dan kan hiervoor gedurende maximaal tien jaar uitstel van betaling worden verkregen van de fiscus. Wel is over dit uitstel rente verschuldigd.

Voorwaarden

De BOR is in de basis alleen van toepassing als het gaat om een lopende onderneming. Dit is een onderneming waarin daadwerkelijk ondernemingsactiviteiten plaatsvinden. Dit wordt ook wel in vaktaal een materiële onderneming genoemd.
Voor de BOR geldt dat de onderneming (het ondernemingsvermogen) ten minste vijf jaar voorafgaand aan de schenking in het bezit moet zijn geweest van de overdrager (lees: de schenker). Deze vereiste bezitsperiode is in het kader van overlijden van de overdragende ondernemer aanzienlijk korter, namelijk één jaar. Voorgaande wordt de bezitseis genoemd.
Stel dat een van de kinderen de onderneming voortzet, dan moet hij of zij – al dan niet via een eigen onderneming – gedurende een periode van ten minste vijf jaar het overgenomen bedrijf in bezit houden. Dit wordt de voortzettingseis genoemd.

Praktijkvoorbeeld

De heer Jansen is al geruime tijd eigenaar van Jansen Consultancy bv. Via zijn holding-bv houdt hij 100% van de aandelen van deze onderneming. De waarde van de onderneming bedraagt € 3 miljoen. De heer Jansen is alleenstaand en heeft een zoon, Jens. De heer Jansen komt plotsklaps te overlijden. Zou de BOR niet van toepassing zijn dan is Jens ongeveer €600.000,- aan erfbelasting verschuldigd. Zou daarentegen de BOR wel van toepassing zijn dan zou hij ruim €300.000,- aan belasting verschuldigd zijn, waarover ook nog eens tien jaar uitstel van betaling kan worden verkregen. Al met al bedraagt de belastingdruk in dit voorbeeld zonder toepassing van de BOR zo’n 20% en met toepassing van de BOR slechts ongeveer 10%.
Het verschil aan belasting van zo’n drie ton wordt door de fiscus alleen ingevorderd wanneer de onderneming door Jens binnen vijf jaar na het overlijden van zijn vader wordt verkocht of op een andere manier wordt beëindigd.

Let op!
De BOR ligt al enige tijd onder een vergrootglas bij het kabinet. Dit kan betekenen dat deze aantrekkelijke fiscale maatregelen in de (nabije) toekomst kunnen komen te verdwijnen.

Financiële planning vereist

Of de BOR voor jou als ondernemer en je opvolgers het ideale planningsinstrument is, zal nader moeten worden bekeken. Zo is het niet in alle gevallen wenselijk om een onderneming te schenken op basis van de BOR aan de kinderen. Het kan zijn dat jij als ondernemer de verkoopopbrengst in harde euro’s keihard nodig hebt om in jouw verdere levensonderhoud te voorzien. Het puur en alleen realiseren van fiscale voordelen mag nooit een doel op zichzelf zijn. Ga eerst aan de slag met een financieel plan en kijk dan of gebruik van de BOR interessant is voor jou persoonlijk.

Als financieel planner denk ik graag met je mee. Ik kijk verder dan eenmalig voordeel, wijs je op alternatieven en neem ook de langere termijn mee in het plaatje. Zo krijg jij inzicht en overzicht, zodat je beslissingen kunt nemen die het beste bij je passen.

Wil je meer weten over dit onderwerp?
Neem dan zeker contact met mij op: 06 – 505 24 702. Of plan hier direct online een afspraak.

Weten wat andere klanten van Kanzz vinden? Bekijk hier alle reviews.